آیا هنوز فرصت هست …؟

روان‌‌شناسان بر این باورند که یکی از دلایل مهم تنبلی، «احساس نرسیدن» است یعنی وقتی ما فکر می‌کنیم نمی‌توانیم به هدف خود دست یابیم، نا‌امید شده و دست از کار و تلاش بر می‌داریم.

این احساس در دو زمان بیش‌تر ایجاد می‌شود: یکی زمانی که حجم کار بالایی را باید انجام دهیم مانند زمانی که اتاق‌مان خیلی شلوغ است و تصمیم داریم آن‌ را مرتب کنیم اما حجم بالای این‌کار، باعث می‌شود آن را به تعویق بیندازیم و زمان دیگر، مربوط به فاصله‌ی ما تا روزی است که باید آن‌کار را انجام دهیم. در بسیاری از مواقع که ما فکر می‌کنیم این زمان بسیار کم است، سبب می‌شود تنبلی کرده و چون فکر می‌کنیم که در آن مدت زمان نمی‌رسیم آن‌کار را انجام دهیم، آن را به تعویق می‌اندازیم.

کنکور هم از این قاعده مستثنی نیست. بسیاری از داوطلبان کنکور در این روز‌ها، فکر می‌کنند حجم بسیار بالایی از کتاب‌ها و مباحث وجود دارد که باید مطالعه شود و زمان بسیار کمی هم تا کنکور باقی‌مانده است؛ حال اگر فکر کردن به رقبا و نتایج آزمون‌های آزمایشی و … را هم کنار بگذاریم، احساس نرسیدن و تلاش بی‌نتیجه خواهند کرد.

هنوز 4 ماه باقیمانده است:

حتماً با خواندن این جمله، متعجب خواهید شد! چرا‌ که کنکور سراسری، در تیر‌ماه برگزار می‌شود و ظاهراً 2 ماه باقی مانده است. حتماً یادتان می‌آید که شما در ماه‌های مهر و آبان و آذر و … به مدرسه می‌رفتید و شاید روزانه می‌توانستید 5 تا 6 ساعت مطالعه داشته باشید اما در ماه‌های اردیبهشت و خرداد، بیش‌تر روز‌ها تعطیل هستید و شاید بتوانید در حدود 12 تا 13 ساعت مطالعه کنید. اگر تشدید ساعت مطالعه و انگیزه‌ی شما را در این زمان نادیده بگیریم، باز هم در هر ماه، تقریباً 2 برابر ماه‌های قبل، فرصت مطالعه خواهید داشت و این یعنی هر ماه شما معادل 2 ماه است پس 4 ماه تا کنکور سراسری فرصت دارید که تقریباً 45‌درصد کل زمانی است که از ابتدا فرصت داشتید!

در واقع اگر از مهر تا تیر را 9 ماه، مجموع فرصت مطالعه برای کنکور در نظر بگیریم، شما 4 ماه یعنی حدود 40‌درصد زمان موجود را هنوز در اختیار دارید. البته ممکن است بسیاری از داوطلبان با خود فکر کنند که این 4 ماه را هم فرصت دارند و این باز سبب می‌شود تا ما دچار بی‌انگیز‌گی شویم، حتی اگر همه‌ نیز این فرصت‌ها را داشته باشند، باز هم منافاتی با موفقیت شما نخواهد داشت. تصور کنید در یک مسابقه‌ی 100 کیلومتری در حال دویدن هستید، حالا به کیلومتر 60 رسیده‌اید و حدود 40 کیلومتر، هنوز باقی مانده است. حتی اگر در آن زمان شما بین نفرات میانی هم قرار داشته باشید، باز هم به دلیل این‌که زمان زیادی در اختیار شماست، می‌توانید به موفقیت دست یابید. پس زمان کلی برای رسیدن به آ‌ن‌چه می‌خواهید، وجود دارد. کافی است بدانید 40‌درصد مسیر هنوز باقی مانده است.

اهداف شما دستیافتنی است اگر ….

یکی دیگراز بهترین دلایل عدم تلاش، داشتن اهداف دست‌نیافتنی است. در واقع همه‌ی ما یک خود ایده‌آل در ذهن داریم (یعنی خود در زمانی که به اهداف‌مان دست‌یافته‌ایم) اما اگر این خود ایده‌آل با خود واقعی ما خیلی فاصله داشته باشد، تلاش، کاهش خواهد یافت.

اگر شما فکر می‌کنید با تلاش به اهداف‌تان دست پیدا نخواهید کرد، هرگز تلاش نمی‌کنید. آیا فرد تشنه در بیابان اگر مطمئن باشد آن‌چه می‌بینید، سراب است، باز هم حرکت خواهد کرد؟ اما بسیاری از داوطلبان کنکور تصور درستی از اهداف خود ندارند و تصور می‌کنند برای کسب یک رتبه‌ی خوب، باید درصد‌های بسیار بالایی داشته باشند.جدول‌های زیر، میانگین درصد درس‌های مهم پذیرفته‌شدگان آزمون سراسری است. این جدول‌ها نشان می‌دهد اگر داوطلبی به حدود 50‌درصد سؤالات آزمون‌های سراسری پاسخ دهد، می‌تواند در یکی از رشته‌های دوره‌ی روزانه پذیرفته شود.

البته بسیاری از داوطلبان، پس از دیدن این درصد‌ها، سؤال می‌کنند که اگر ما بخواهیم حدود نیمی از سؤالات را درست پاسخ دهیم، ممکن است چند سؤال را هم اشتباه پاسخ دهیم و این سبب کاهش درصد ما می‌شود؟

در حالی که یکی از دلایل مهم پاسخ اشتباه، اصرار برای حل تمامی سؤالات است. وقتی شما بخواهید همه‌ی سؤالات را درست حل کنید، حتماً به چند سؤال دشوار به اصرار پاسخ داده و ممکن است پاسخ اشتباه داشته باشید. اما اگر بخواهید به بخشی از سؤالات پاسخ دهید (مثلاً 70‌درصد را کسب کنید)، آن‌وقت بسیاری از سؤالات را به آسانی کنار خواهید گذاشت و امکان پاسخ اشتباه بسیار کاهش خواهد یافت.

این‌که بدانیم اهداف ما با تلاش کردن دست‌یافتنی هستند، سبب می‌شود تلاش‌هایمان را بی‌نتیجه ندانیم. پس یادتان باشد شما هنوز هم می‌توانید با مطالعه‌ی جدی و مستمر و پاسخ دادن به نیمی از سؤالات و یا بیش‌تر، به اهداف‌تان دست یابید.

فراموشی فقط در بخشی از قسمتها رخ داده است.

در ماه اردیبهشت، بسیاری از داوطلبان، چون احساس می‌کنند درس‌هایی را که قبلاً خوانده‌اند، فراموش کرده‌اند، نگران می‌شوند. ذکر دو نکته در این مورد حائز اهمیت است:

الف) قصد یادگیری در نوع یادآوری بسیار تأثیرگذار است

زمانی که شما مطلبی را برای کنفرانس می‌خوانید، با قصد یادگیری آن را مطالعه می‌کنید و در زمان کنفرانس هم با دیدن عناوین و … مطالب را باز‌گو می‌کنید. اما اگر مطلبی را با قصد یادگیری تستی بخوانید و بعد بخواهید آن را به صورت کنفرانس یادآوری کنید، به طور قطع با مشکل مواجه خواهید شد. کاری که بسیاری از داوطلبان انجام می‌دهند، همین است. شما مطالب را با قصد یادگیری تستی خوانده‌اید که البته به معنی بد درس خواندن نیست، فقط به این معنی است که شما با قصد یادگیری تستی درس خوانده‌اید و این موضوع سبب می‌شود زمانی که بخواهید از وجود داشتن مطلب در ذهن‌تان مطمئن شوید، می‌خواهید بدون نگاه به کتاب. جزوه و … کل محتوای مطلب را در ذهن‌تان ایجاد کنید و این غیر‌ممکن است.

اگر می‌خواهید واقعاً از میزان مطالب موجود در ذهن‌تان مطمئن شوید، کافی است تعدادی تست بزنید، آن‌وقت خواهید دید که با دیدن گزینه‌ها و … ، بسیاری از مطالب در ذهن‌تان تداعی می‌شود.

ب) فراموشی جزئیات مطالب، کمی پس از پایان یادگیری، امری بدیهی است؛

اما آن‌چه سبب تثبیت مطلب در ذهن شما می‌شود، «تکرار‌های به‌موقع» است. زمانی که شما برای بار اول، مطلبی را می‌خوانید و به مرحله‌ای از تسلط می‌رسید، به مرور زمان، مطلب را فراموش می‌کنید؛ اما زمانی‌که برای بار دوم آن‌را می‌خوانید (با وجود فراموشی) از سطح تسلط اولیه هم بالاتر می‌روید و … . در واقع اگر شما جزئیاتی از مطلب را فراموش کرده‌اید، این موضوع کاملاً طبیعی است و نباید نگران باشید. فقط کافی است یک‌بار دیگر مطلب را مرور کنید تا از سطح تسلط قبلی هم بالاتر بروید.

نتایج مسابقات در لحظات پایانی

به طور حتم مسابقات زیادی را دیده‌اید که نتایج آن‌ها در دقایق پایانی عوض می‌شود. البته منظور ما از دقایق پایانی، روز یا هفته‌ی قبل از کنکور نیست چون ما از نظر ساعت مطالعه، حدود 4 ماه فرصت داریم اما این 4 ماه، اهمیت و تأثیر فوق‌العاده‌ای خواهد داشت.

نتایج و تجربه‌های زیادی از داوطلبان سال‌های قبل، نشان داده که تغییرات بسیاری می‌تواند در این مدت رخ دهد و علت آن‌ هم امکان توقف بسیاری از داوطلبان است که به دلایل مختلف، درس خواندن را کنار می‌گذارند و به دیگران این فرصت را می‌دهند تا از آنان سبقت بگیرند و جالب است که تعداد این‌گونه داوطلبان، اصلاً کم نیست. یعنی اگر شما به تلاش خود مانند قبل ادامه دهید، به طور قطع از آنان سبقت خواهید گرفت و این از ویژگی‌های لحظات پایانی هر مسابقه می‌باشد. فقط کافی است مانند دونده‌ای که در لحظات پایانی مسابقه، تمام توان و تلاش خود را به کار می‌گیرد، شما هم در این مدت (که 45‌درصد زمان کل است) با تمام توان و انرژی حرکت کنید و خواهید دید که نتایج درخشانی در انتظار شماست.

دورهی جمعبنـــدی، دورهی جهش است.

تصور کنید اجزای یک اتومبیل (چرخ، موتور فرمان و …) به صورت پراکنده آماده شده است. آیا این اتومبیل قابل استفاده است؟ قطعاً نه! اما اگر این اجزا به صورت اتومبیل در کنار هم قرار گیرد، آن‌گاه قابل استفاده خواهد بود. اطلاعاتی که شما در طول سال تحصیلی آموخته‌اید، نیز به طور دقیق اجزای اتومبیل است که تا زمان جمع‌بندی نمی‌توان استفاده‌ی درستی از آن کرد. در واقع قرار نیست شما با موقعیت فعلی خود در آزمون کنکور شرکت کنید. خرداد‌ماه که جمع‌بندی درستی از مباحث انجام شود، به طور قطع اطلاعات شما قابل استفاده خواهد بود.

حال که مطمئن شدید برای موفقیت هنوز فرصت دارید، باید موارد زیر را با دقت انجام دهید:
  • روزانه دست کم 12 ساعت مطالعه‌ی با کیفیت داشته باشید و با باور مثبت، مطالعه کنید.
  • با عجله و شتاب درس نخوانید چون کیفیت را کاهش می‌دهد. آرامش قلبی، تأثیر بسیار زیادی در کیفیت فعالیت شما خواهد داشت.
  •  به مباحث و مطالبی که در سال‌های گذشته، تعداد سؤال بیش‌تری از آن‌ها مطرح شده، بیش‌تر دقت کنید

.

.

روزبه خاکسار

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *